Waa maxay Cloud Computing
1: Waa maxay Cloud Computing?
Cloud Computing waa adeeg kuu oggolaanaya inaad isticmaasho software, xog, iyo kaydin ku jira internet-ka, halkii aad kombiyuutar ama server gudaha ah ku isticmaali lahayd.
Tusaale ahaan, markaad ku kaydiso sawir Google Drive, xogtaas kumay jirto kombiyuutarkaaga, ee waxay ku jirtaa server-ka Google oo ku yaal meel kale.
2. Sidee ayuu Cloud Computing u shaqeeyaa?
Cloud-ku wuxuu ku shaqeeyaa iyadoo xogta lagu keydiyo server-yo internet-ka ku jira oo ay bixiyaan shirkado waaweyn sida Google, Microsoft, ama Amazon.
Markaad gasho website ama app:
- Xogtaada waxaa lagu diraa server-ka.
- Server-ka ayaa kaydiya xogtaas.
- Marka aad mar kale gasho, xogtaas waa laguu soo celinayaa.
Cloud computing wuxuu leeyahay saddex qaybood oo muhiim ah:
- Frontend: Meesha aad adigu ka gasho (browser, app, ama device).
- Backend: Server-yada xogta kaydiya.
- Internet Network: Isku xirta labadaas meelood.
3. Noocyada adeegyada Cloud Computing
Cloud computing wuxuu u qaybsan yahay 3 nooc oo adeegyo ah (Service Models):
1. Infrastructure as a Service (IaaS)
Waxay bixisaa qalab (servers, storage, networks) si shirkado ay ugu dhistaan website-yadooda ama app-yadooda.
Tusaale: Amazon AWS, Google Cloud, Microsoft Azure.
2. Platform as a Service (PaaS)
Waxay bixisaa meel developers ay ku dhistaan apps iyaga oo aan ka welwelin qalabka hoose.
Tusaale: Firebase, Heroku, Google App Engine.
3. Software as a Service (SaaS)
Software aad si toos ah uga isticmaasho browser-ka adigoon rakibin.
Tusaale: Gmail, Zoom, Canva, Google Docs.
4. Noocyada Deployment-ka Cloud-ka
| Public Cloud | Dad badan ayaa wada isticmaala | Google Cloud, AWS |
| Private Cloud | Hal hay’ad ama shirkad ayaa isticmaasha | Government Systems |
| Hybrid Cloud | Isku darka Public iyo Private | IBM Cloud, Microsoft |
5. Faa’iidooyinka Cloud Computing
Cloud computing wuxuu leeyahay faa’iidooyin badan oo sababay in shirkado iyo shakhsiyaad badani u wareegaan adeeggan.
1. Kaydin aan xad lahayn (Scalability)
Waxaad kordhin kartaa ama dhimi kartaa kaydintaada si fudud.
2. Helitaan fudud (Accessibility)
Xogtaada waxaad ka geli kartaa meel kasta oo internet jiro.
3. Amni sare (Security)
Shirkadaha bixiya adeegga waxay isticmaalaan encryption & firewall adag.
4. Qiimo jaban (Cost-effective)
Waxaad bixisaa kaliya inta aad isticmaasho.
5. Dib u soo celin xog (Backup & Recovery)
Xogtaada waa la soo celin karaa xitaa haddii kombiyuutarkaaga uu burburo.
6. Caqabadaha iyo Halista Cloud-ka ⚠️
In kasta oo faa’iidooyin badan uu leeyahay, haddana waxaa jira caqabado:
- Amniga xogta: Server la jabsado xogtaada way halis gali kartaa.
- Internet dependency: Haddii internet la’aan jirto, adeegyada ma shaqeeyaan.
- Control-ka xogta: Mararka qaar shirkadda adeegga bixisa ayaa leh xakameyn buuxda xogtaada

7. Cloud Computing iyo Soomaaliya
Soomaaliya hadda si tartiib ah ayay u bilaabaysaa isticmaalka cloud-ka, gaar ahaan:
- Dugsiyada iyo jaamacadaha (Google Workspace)
- Website-yada ganacsiyada (Hostinger, Bluehost)
- Hay’adaha NGO iyo dowladda
Tani waxay muujinaysaa in mustaqbalka dhow, Soomaaliya ay si weyn ugu wareegi doonto adeegyada Cloud-ka si loo fududeeyo shaqada iyo kaydinta xogta.
8. Mustaqbalka Cloud Computing
Sanadka 2025 iyo wixii ka dambeeya:
- Cloud computing wuxuu noqonayaa xarunta AI iyo cybersecurity.
- Hybrid Cloud ayaa noqon doona midka ugu badan ee la isticmaalo.
- Serverless Computing ayaa noqda tiknoolajiyada cusub ee shirkadaha u wareegayaan.
Waxaa la saadaalinayaa in 90% xogta shirkadaha lagu kaydin doono Cloud-ka 2030.
9. Talooyin loogu talagalay bilowga 💡
Haddii aad rabto inaad barato Cloud Computing:
- Ku tababar Google Cloud Free Tier ama AWS Free Tier
- Baro aasaaska “Cloud Fundamentals” ee YouTube ama Coursera
- Faham farqiga u dhexeeya IaaS, PaaS, iyo SaaS
- Baro Cloud Security — waa xirfad aad u qiimo badan
Gunaanad
Cloud Computing waa tignoolajiyad beddeshay sida aan xogta u maamulno.
Maanta waxaad kaydin kartaa xog, sameyn kartaa app, ama la wadaagi kartaa files adigoon haysan server kuu gaar ah.
Mustaqbalka, Cloud Computing wuxuu noqon doonaa saldhigga AI, cybersecurity, iyo ganacsiyada casriga ah.
Haddii aad rabto inaad noqoto qof horumar sameeya, barashada Cloud waa halka laga bilaabo!